#🙏ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਗੁਰਪੁਰਬ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ💐 ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ: ਸੰਖੇਪ ਇਤਿਹਾਸ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ 1656 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ ਜੀ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕੌਰ ਜੀ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ 'ਬਾਲਾ ਪ੍ਰੀਤਮ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਆਪ ਜੀ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗੁਰਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਹੋਏ ਸਨ। 1. ਗੁਰਗੱਦੀ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਆਪ ਜੀ ਮਹਿਜ਼ 5 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਅੱਠਵੇਂ ਗੁਰੂ ਬਣੇ। ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਇੰਨੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਿਆਣਪ, ਧੀਰਜ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ 2. ਦਿੱਲੀ ਆਗਮਨ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਜਦੋਂ ਆਪ ਜੀ ਦਿੱਲੀ ਗਏ, ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਚੇਚਕ (Smallpox) ਦੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਬਿਮਾਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਜਿੱਥੇ ਅੱਜ 'ਬੰਗਲਾ ਸਾਹਿਬ' ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕੀਤੇ। ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਸਥਾਨ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੋਗ ਕੱਟੇ ਗਏ। 3. ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾਉਣਾ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਉਹ ਬਿਮਾਰੀ ਆਪਣੇ ਉੱਪਰ ਲੈ ਲਈ। 1 ਅਪ੍ਰੈਲ 1664 ਨੂੰ ਆਪ ਜੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾ ਗਏ। ਅੰਤਿਮ ਸਮੇਂ ਆਪ ਜੀ ਨੇ "ਬਾਬਾ ਬਕਾਲੇ" ਕਹਿ ਕੇ ਅਗਲੇ ਗੁਰੂ (ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ) ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਨਾਮ: ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਦਿਵਸ: 1 ਅਪ੍ਰੈਲ ਯਾਦਗਾਰੀ ਅਸਥਾਨ: ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬੰਗਲਾ ਸਾਹਿਬ, ਦਿੱਲੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ: ਮਾਨਵਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਰੋ+ਗ ਨਿਵਾਰਨ। #sikh #history #ਸਿੰਘSardar100

#🙏ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਗੁਰਪੁਰਬ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ💐 ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ: ਸੰਖੇਪ ਇਤਿਹਾਸ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ 1656 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਪਿਤਾ ਗੁਰੂ ਹਰਿਰਾਇ ਜੀ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕੌਰ ਜੀ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ 'ਬਾਲਾ ਪ੍ਰੀਤਮ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਆਪ ਜੀ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗੁਰਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਹੋਏ ਸਨ। 1. ਗੁਰਗੱਦੀ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਆਪ ਜੀ ਮਹਿਜ਼ 5 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਅੱਠਵੇਂ ਗੁਰੂ ਬਣੇ। ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਇੰਨੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਿਆਣਪ, ਧੀਰਜ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ 2. ਦਿੱਲੀ ਆਗਮਨ ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਜਦੋਂ ਆਪ ਜੀ ਦਿੱਲੀ ਗਏ, ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਚੇਚਕ (Smallpox) ਦੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਬਿਮਾਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਜਿੱਥੇ ਅੱਜ 'ਬੰਗਲਾ ਸਾਹਿਬ' ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਰਹਿ ਕੇ ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕੀਤੇ। ਮਾਨਤਾ ਹੈ ਕਿ ਆਪ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਸਥਾਨ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੋਗ ਕੱਟੇ ਗਏ। 3. ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾਉਣਾ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਉਹ ਬਿਮਾਰੀ ਆਪਣੇ ਉੱਪਰ ਲੈ ਲਈ। 1 ਅਪ੍ਰੈਲ 1664 ਨੂੰ ਆਪ ਜੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾ ਗਏ। ਅੰਤਿਮ ਸਮੇਂ ਆਪ ਜੀ ਨੇ "ਬਾਬਾ ਬਕਾਲੇ" ਕਹਿ ਕੇ ਅਗਲੇ ਗੁਰੂ (ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ) ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਨਾਮ: ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਦਿਵਸ: 1 ਅਪ੍ਰੈਲ ਯਾਦਗਾਰੀ ਅਸਥਾਨ: ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬੰਗਲਾ ਸਾਹਿਬ, ਦਿੱਲੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ: ਮਾਨਵਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਰੋਗ ਨਿਵਾਰਨ।

#🙏ਗੁਰਗੱਦੀ ਗੁਰਪੁਰਬ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ😇 ਗੁਰੂ ਲਾਧੋ ਰੇ: ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਖੀ "ਗੁਰੂ ਲਾਧੋ ਰੇ" ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਸਾਖੀ ਹੈ ਜੋ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਨੌਵੇਂ ਗੁਰੂ, ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਖੀ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਖੋਜ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੁਰਗੱਦੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੀ ਹੈ। ਸਾਖੀ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ: ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦਾ ਜੋਤੀ-ਜੋਤਿ ਸਮਾਉਣਾ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਅੱਠਵੇਂ ਗੁਰੂ, ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ, ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਚੇਚਕ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਜੋਤੀ-ਜੋਤਿ ਸਮਾ ਗਏ ਸਨ। ਜੋਤੀ-ਜੋਤਿ ਸਮਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਗੁਰੂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਇੰਨਾ ਕਿਹਾ, "ਬਾਬਾ ਬਕਾਲੇ!" ਭਾਵ, ਅਗਲੇ ਗੁਰੂ ਬਕਾਲਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣਗੇ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਉਲਝਣ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਕਾਲੇ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ 22 ਮਸੰਦ (ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰਕ) ਸਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਅਖਵਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਡੇਰੇ ਲਾ ਲਏ ਅਤੇ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਗੁੰਮਰਾਹ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਭੰਬਲਭੂਸਾ ਅਤੇ ਅਰਾਜਕਤਾ ਫੈਲ ਗਈ। ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਲੁਬਾਣਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਖੋਜ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਭਾਈ ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਲੁਬਾਣਾ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਵਪਾਰੀ, ਜੋ ਗੁਰੂ ਘਰ ਦਾ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਸੀ, ਦਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਤੂਫਾਨ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਕਿ ਜੇ ਉਸ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ 500 ਮੋਹਰਾਂ ਭੇਟ ਕਰੇਗਾ। ਉਸ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੁੱਖਣਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਬਕਾਲੇ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਬਕਾਲੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉੱਥੇ 22 ਮਸੰਦ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਇਸ ਦੁਬਿਧਾ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ ਕਿ ਅਸਲੀ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਯੁਕਤੀ ਸੂਝੀ। ਉਸ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਹਰ ਮਸੰਦ ਨੂੰ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਮੋਹਰਾਂ ਭੇਟ ਕਰੇਗਾ। ਉਸ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਸੀ ਕਿ ਅਸਲੀ ਗੁਰੂ ਜਾਣਨਗੇ ਕਿ ਉਸ ਨੇ 500 ਮੋਹਰਾਂ ਦੀ ਸੁੱਖਣਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਪੰਜ ਮੋਹਰਾਂ ਕਬੂਲ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ ਜਾਂ ਪੂਰੀ ਰਕਮ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨਗੇ। ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਸਾਰੇ 22 ਮਸੰਦਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਮੋਹਰਾਂ ਭੇਟ ਕੀਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਨਾਲ ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਹੋਰ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਸਲੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਬਾਬਾ ਬੁੱਢਾ ਜੀ ਦੀ ਬਾਣੀ ਸੁਣ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਗਤੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬਾਬਾ ਬਕਾਲੇ ਦੇ ਅਸਲ ਗੁਰੂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਦੇ ਸਿੱਧ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਸੀ। ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਉਸੇ ਪਾਸੇ ਚੱਲ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਿੱਥੇ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ (ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬਾਬਾ ਤੇਗਾ ਜੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ) ਇੱਕ ਕੋਠੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਭਗਤੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਵੀ ਪੰਜ ਮੋਹਰਾਂ ਭੇਟ ਕੀਤੀਆਂ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਮੋਹਰਾਂ ਕਬੂਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਭਾਈ ਸਿੱਖਾ! ਤੇਰੀਆਂ 500 ਮੋਹਰਾਂ ਕਿੱਥੇ ਹਨ? ਤੂੰ ਤਾਂ 500 ਮੋਹਰਾਂ ਦੀ ਸੁੱਖਣਾ ਕੀਤੀ ਸੀ!" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਕੋਈ ਠਿਕਾਣਾ ਨਾ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹੀ ਅਸਲੀ ਗੁਰੂ ਹਨ। ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਝੂਮ ਉੱਠਿਆ ਅਤੇ ਕੋਠੇ ਦੀ ਛੱਤ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਉੱਚੀ-ਉੱਚੀ ਵਾਜਾਂ ਮਾਰਨ ਲੱਗਿਆ, "ਗੁਰੂ ਲਾਧੋ ਰੇ! ਗੁਰੂ ਲਾਧੋ ਰੇ!" (ਭਾਵ, "ਗੁਰੂ ਲੱਭ ਲਿਆ! ਗੁਰੂ ਲੱਭ ਲਿਆ!") ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਾਈ ਮੱਖਣ ਸ਼ਾਹ ਲੁਬਾ+ਣਾ ਨੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਅਸਲੀ ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਈ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਗੁਰਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਕਰਵਾਇਆ। ਇਹ ਸਾਖੀ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਦੀ ਪਛਾਣ, ਗੁਰੂ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਅਤੇ ਸੇਵਾ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। #sikh #history #india #state #ਸਿੰਘSardar100

#🙏ਅੱਜ ਦਾ ਹੁਕਮਨਾਮਾ