अलिबागच्या 'चेझारी' भागात रात्रीचे अकरा वाजले होते. 'सागर' (वय ३५) स्वतःच्या खोलीत बेडवर बसून मोबाईलमधील कॉन्टॅक्ट लिस्ट (Contact List) चाळत होता. तो एका नंबरवर येऊन थांबला. स्क्रीनवर नाव सेव्ह होते— 'आई'.
सागरची आई जाऊन तीन वर्षे उलटली होती. पण सागरच्या फोनमधला तो नंबर अजूनही तसाच सेव्ह होता. दर महिन्याच्या अठ्ठावीस तारखेला सागर स्वतःच्या फोनवरून त्या नंबरवर १५५ रुपयांचा 'मिनिमम रिचार्ज' (Minimum Recharge) अत्यंत न चुकता करायचा.
त्याने त्या 'आई' नावावर टॅप केले आणि कॉल लावला.
तो फोन कानाला लावून अत्यंत शांतपणे ऐकत होता. काही सेकंदांनंतर पलीकडच्या बंद खोलीतून, जुन्या लाकडी कपाटातून एका फोनची 'ट्रिंग... ट्रिंग...' अशी अत्यंत क्षीण रिंग वाजू लागली. सागरने डोळे मिटून घेतले. कपाटातून येणारा तो जुन्या नोकिया (Nokia) फोनचा आवाज सागरला एक भास द्यायचा, की आई अजूनही त्याच खोलीत आहे आणि ती कोणत्याही क्षणी फोन उचलेल. पूर्ण रिंग वाजून फोन कट झाला. सागरने स्वतःचा मोबाईल बाजूला ठेवला आणि तो शांतपणे झोपी गेला.
गेली तीन वर्षे हा सागरच्या आयुष्यातला एक अत्यंत खाजगी आणि मूक दिनक्रम बनला होता.
ऑगस्ट महिन्याचे दिवस होते. बँकेत महिनाअखेरीचे खूप काम असल्यामुळे सागर प्रचंड तणावात होता. रात्री साडेदहा वाजता तो घरी आला. त्याला आईची खूप आठवण येत होती.
त्याने सवयीने मोबाईल काढला आणि 'आई' च्या नंबरवर कॉल लावला. तो पलीकडच्या खोलीतून रिंग वाजण्याची वाट बघत होता.
कॉल लागला. पण कपाटातून कोणतीही रिंग वाजली नाही.
त्याऐवजी... फोन 'रिसिव्ह' (Receive) झाला!
"हॅलो... कोण बोलतंय?" पलीकडून एका अत्यंत थकलेल्या आणि वयस्कर महिलेचा आवाज आला.
सागरच्या पायाखालची जमीन काही क्षणांसाठी सुन्न झाली. त्याने फोन कानावरून काढला, स्क्रीनवर पाहिले. नंबर 'आई'चाच होता. तो वेगाने उठून पलीकडच्या खोलीत गेला आणि त्याने ते लाकडी कपाट उघडले.
कपाटात आईच्या जुन्या साड्यांच्या घडीवर तो नोकियाचा फोन ठेवलेला होता. सागरने तो फोन हातात घेतला. त्या फोनची बॅटरी फुगून कव्हर बाहेर आले होते आणि तो फोन कधीच कायमचा 'डेड' (Dead) झाला होता. गेले कित्येक महिने तो फोन बंद होता, पण सागर केवळ अंधारात रिंग जाण्याच्या भासावर जगत होता. टेलिकॉम कंपनीच्या नियमानुसार, आउटगोइंग कॉल (Outgoing Call) बंद असल्यामुळे त्यांनी तो नंबर रिसायकल करून दुसऱ्या कुणालातरी दिला होता.
"हॅलो... आवाज येतोय का पोरा?" पलीकडून त्या म्हाताऱ्या महिलेचा आवाज पुन्हा आला.
सागरने अत्यंत खोल श्वास घेतला आणि स्वतःचा मोबाईल पुन्हा कानाला लावला.
"हॅलो... मावशी, तुम्ही कुठून बोलताय?" सागरने अत्यंत नम्र आणि शांत आवाजात विचारले.
"मी इथं धाराशिवच्या (उस्मानाबाद) एका गावातून बोलतीये बाबा," पलीकडची महिला अत्यंत साधेपणाने सांगत होती. "माझा लेक पुण्यात कामाला गेलाय. त्याला माझी काळजी वाटते, म्हणून कालच गावी येऊन त्याने मला हा नवीन नंबर आणि फोन घेऊन दिला. त्याला माझा आवाज रोज ऐकायचा असतो."
सागर लाकडी कपाटाच्या दाराला टेकून उभा राहिला. त्याच्या हातात आईचा तो डेड झालेला जुना फोन तसाच होता.
ज्या नंबरने आजवर सागरला त्याच्या आईच्या खोट्या आठवणीत अडकवून ठेवले होते, तोच नंबर आता एका खऱ्याखुऱ्या आईला तिच्या मुलाशी जोडत होता. कंपनीने एक जुना नंबर बंद केला नव्हता, तर त्यांनी एका मुलाचा त्याच्या आईशी असलेला मूक संपर्क दुसऱ्या एका लेकाकडे অত্যন্ত योग्य जागी सोपवला होता.
"मावशी... माझा नंबर चुकला," सागरच्या चेहऱ्यावर एक अत्यंत शांत आणि तृप्त भाव उमटला. "तुमचा लेक नक्कीच खूप चांगला आहे. स्वतःची काळजी घ्या."
"तुझंही भलं होवो बाबा," पलीकडून एक नैसर्गिक आणि मायाळू आशीर्वाद आला आणि फोन कट झाला.
सागरने स्वतःच्या फोनची स्क्रीन पाहिली. त्याने तो नंबर डिलीट (Delete) केला नाही. त्याने त्या कॉन्टॅक्टमध्ये जाऊन 'आई' नावाच्या पुढे फक्त एक शब्द जोडला— 'आई (धाराशिव)'.
त्याने कपाटातला तो जुना नोकियाचा फोन अत्यंत हळुवारपणे आईच्या साडीवर पुन्हा ठेवला आणि कपाटाचा दरवाजा कायमचा बंद केला. आता त्याला दर महिन्याला तो १५५ रुपयांचा रिचार्ज करण्याची किंवा रात्री कपाटातून येणाऱ्या त्या खोट्या रिंगची वाट बघण्याची कोणतीही गरज उरलेली नव्हती. तो अत्यंत निवांत पावलांनी स्वतःच्या खोलीत आला आणि त्याने खिडकीतून बाहेरच्या शांत आकाशाकडे पाहिले. एका खऱ्या आईचा आशीर्वाद घेऊन तो जुना नंबर आता कायमचा जिवंत झाला होता. #🙏प्रेरणादायक / सुविचार #चांगले विचार #🙏श्री गुरुदेव दत्त💐
