*वाट पाहणे .....*
लग्नाआधी मुलगी वडिलांची वाट बघायची,
की बाबा कधी येतील.
आणि लग्नानंतर बाबा वाट बघतात,
की माझी मुलगी कधी येईल!
लग्नाआधीचा उंबरठा आणि लग्नानंतरचा उंबरठा या दोन लाकडी चौकटींच्या मध्ये एका मुलीचं आयुष्य आणि एका बापाचं काळीज विभागलेलं असतं. भारतीय संस्कृतीत बाप आणि मुलगी यांच्यातील नात्याला शब्दांत पकडणं कठीण आहे. हे नातं आदराचं आहे, थोडंसं भीतीचं आहे, पण त्याहीपेक्षा जास्त ते मूक प्रेमाचं आहे. या नात्यातील सर्वात हळवा कोपरा म्हणजे *'वाट पाहणे'*.
काळ बदलतो, पिढ्या बदलतात, पण या 'वाट पाहण्या'ची आर्तता मात्र तीच राहते. फक्त त्या वाटेच्या दिशा बदलतात.
*१ लग्नाआधी : "बाबा कधी येतील?"*
लहानपणापासूनच एका मुलीसाठी तिचा बाप म्हणजे तिच्या संपूर्ण जगाचा 'हिरो' असतो. मुलगी जेव्हा लहान असते, तेव्हा तिच्या दिवसाची सुरुवात बाबांच्या स्पर्शाने होते आणि दिवसाचा शेवट बाबांच्या येण्याची वाट पाहण्याणे होतो.
*तो सायंकाळचा प्रहर ...*
शाळेतून आल्यावर, गृहपाठ संपवल्यावर मुलीचं लक्ष सतत घराच्या मुख्य दरवाजाकडे किंवा खिडकीकडे असतं. बाबांच्या गाडीचा आवाज, त्यांच्या सायकलीची घंटा किंवा त्यांच्या पायांच्या आवाजाची एक विशिष्ट लय मुलीच्या कानाला पक्की ठाऊक असते. "बाबा आले!" हे ओरडत दरवाजाकडे धावत जाणं, यातलं जे सुख आहे, ते जगातील कोणत्याही मोठ्या यशापेक्षा मोठं असतं.
*त्यांच्या झोळीतलं कौतुक ...*
बाबा येताना काहीतरी खाऊ आणतील, हे तर असतंच; पण त्याहीपेक्षा महत्त्वाचं असतं ते म्हणजे दिवसभराच्या घडामोडी बाबांना सांगणं. शाळेत काय झालं, कुणाशी भांडण झालं, कोणता नवा धडा शिकला, हे सगळं सांगण्यासाठी ती आतूर असते. लग्नाआधी मुलगी वडिलांची वाट पाहते कारण तिच्यासाठी ते 'सुरक्षिततेचं कवच' असतात. बाबा घरी आले की घरात चैतन्य येतं, भीती पळून जाते आणि एक प्रकारचं आश्वस्त वातावरण तयार होतं.
*हट्ट आणि लाड:*
लग्नाआधी वडिलांची वाट पाहणं हे हक्काचं असतं. "बाबा आले की मगच मी जेवणार," हा तिचा लाडका हट्ट असतो. बाबांच्या येण्याने तिच्या विश्वाला पूर्णत्व येतं. वडिलांच्या हाताला धरून चालताना तिला वाटतं की तिला कोणीच हरवू शकत नाही. ती वाट पाहणे प्रेमाचं असतं, ऊर्जेचं असतं आणि एका असीम विश्वासाचं असतं.
*२. लग्नानंतर : "मुलगी कधी येईल?"*
पण काळ कोणासाठी थांबत नाही. ती लहान मुलगी कधी मोठी होते, तिचं लग्न ठरतं आणि एक दिवस ती 'परक्याचं धन' होऊन दुसऱ्या घरी जाते, हे बापाला कळतही नाही. ज्या दिवशी मुलगी सासरी जाते, त्याच दिवसापासून त्या घराचा चेहरामोहरा बदलतो.
*पोरकं घर ...*
मुलगी गेल्यावर घर शांत होतं. आता लग्नाआधीची ती परिस्थिती उलटी होते. आता मुलगी वडिलांची वाट पाहत नाही (कारण ती तिच्या संसारात रमलेली असते किंवा जबाबदाऱ्यांत अडकलेली असते), तर आता बाप आपल्या मुलीच्या वाटेकडे डोळे लावून बसलेला असतो.
*चौकटीतलं रितंपण ...*
बाबा आता निवृत्त झाले असतील किंवा कामावरून थकलेले असतील. पण घरी आल्यावर त्यांना आता तो "बाबा आले!" असा आवाज ऐकू येत नाही. घरात शांतता असते. मग बाबा सोफ्यावर बसून खिडकीतून बाहेर पाहू लागतात. त्यांच्या मनात विचार येतो, "तिचा फोन येईल का आज?", "येत्या सणाला ती येईल का?", "तिची सुट्टी कधी आहे?"
*बापाचं मूक प्रेम ...*
बाप कधीही बोलून दाखवत नाही की मला तुझी आठवण येतेय. तो आईला विचारेल, "काय ग, फोन आला होता का तिचा? काय म्हणतेय? जावईबापू कसे आहेत?" पण स्वतःहून फोन करताना तो थोडा कचरतो. त्याला वाटतं, ती तिच्या नवीन व्यापात असेल, तिला त्रास नको. पण त्याचं मन मात्र ती कधी येईल, या विचारातच असतं.
*अंगणातली पावलं ...*
लग्नानंतर जेव्हा मुलगी माहेरी येणार असते, तेव्हा त्या बापाचा उत्साह पाहण्यासारखा असतो. तिच्या आवडीचा खाऊ आणणं, तिची खोली आवरून ठेवणं, हे सगळं तो स्वतःहून करतो. ती दारात आली की त्याच्या चेहऱ्यावर जे समाधान असतं, ते जगातील कोणत्याही संपत्तीने विकत घेता येत नाही.
*३. भावनांचा हा प्रवास ...*
लग्नाआधीची वाट पाहणे हे अवलंबित्वाचे (Dependency) होते, तर लग्नानंतरची वाट पाहणे हे ओढीचे (Longing) आहे.
*लग्नाआधी :* बाबांसोबत खेळण्यासाठी, हट्ट करण्यासाठी आणि सुरक्षित वाटण्यासाठी वाट पाहिली जायची.
*लग्नानंतर :* ती सुखात आहे ना, हे पाहण्यासाठी आणि तिचं हसणं एकदा डोळ्यांत साठवण्यासाठी बाप वाट पाहतो.
*एक भावनिक वास्तव :*
लग्नानंतर मुलगी जेव्हा माहेरी येते, तेव्हा तिला वाटतं की सगळं पूर्वीसारखं आहे. पण वडिलांच्या चेहऱ्यावरच्या सुरकुत्या आणि त्यांच्या नजरेतली कातरता तिला सांगत असते की, "बेटा, तू नसताना हे घर फक्त विटांचं होतं, तू आलीस आणि याचं पुन्हा घर झालं."
*४. निष्कर्ष : नात्याचं चक्र ...*
'वाट पाहणे' हे या नात्याचं अविभाज्य अंग आहे. मुलगी वडिलांच्या रूपाने आपलं पहिलं प्रेम शोधते, तर वडील मुलीच्या रूपाने आपल्या आयुष्यातील सर्वात कोमल भावना जपतात.
लग्नाआधी मुलगी म्हणायची,
"बाबा, लवकर या ना!"
लग्नानंतर बाप मनातल्या मनात म्हणतो,
"बेटा, कधी येतेस गं?"
हे चक्र असंच सुरू राहतं.
या वाट पाहण्यात दुःख नाही,
तर एक प्रकारची ओढ असते,
जी बाप-लेकीच्या नात्याला अधिक घट्ट करते.
शरीरं दूर झाली तरी मनं मात्र त्या 'वाटेवर'
नेहमीच एकमेकांना भेटत असतात!
🙏🙏🙏 #👨👩👧👦आई-बाबा