పూజలో చెప్పే షోడశ ఉపచారాలు అంటే దేవుడిని అతిథిలా భావించి చేసే 16 సేవలు. ఇవి శాస్త్రీయంగా స్థిరమైన క్రమం. అదనాలు లేదా తగ్గింపులు చేయడం పూజను అపూర్ణం చేస్తుంది.
క్రమంగా ఇలా ఉంటాయి:
1.ఆవాహనం
దేవతను పూజలో ఆహ్వానించడం.
2.ఆసనం
దేవతకు స్థానం సమర్పించడం.
3.పాద్యం
పాదాలు కడగడానికి జలం.
4.అర్ఘ్యం
చేతులు కడగడానికి జలం.
5.ఆచమనీయం
ఆచమనానికి జలం.
6.స్నానం
జలస్నానం (పంచామృత / అభిషేకం ఉంటే ఇదే స్థానం).
7.వస్త్రం
వస్త్రం లేదా అక్షత సమర్పణ.
8.యజ్ఞోపవీతం
యజ్ఞోపవీతం లేదా అక్షత సమర్పణ.
9.గంధం
చందనం, కుంకుమ.
10.పుష్పం
పూలు లేదా అక్షత.
11.ధూపం
ధూపం చూపించడం.
12.దీపం
దీపారాధన.
13.నైవేద్యం
భోజనం సమర్పణ.
14.తాంబూలం
తాంబూలం (పానసుపారీ).
15.నీరాజనం
హారతి.
16.మంత్రపుష్పం / ప్రదక్షిణ నమస్కారం
పూజా సంపూర్ణత.
స్త్రీలకు పూజ చేయడంలో ఏ శాస్త్రీయ అడ్డంకి లేదు. సమస్య అర్హతలో కాదు. క్రమం, శుద్ధి, పరిమితుల్లోనే ఉంటుంది.
స్త్రీలు షోడశ ఉపచార పూజ ఎలా చేయాలి
1. సంకల్పం
సంకల్పం చేస్తే చాలు. పురుషుల్లా ప్రత్యేక వేద సంకల్పం అవసరం లేదు.
మనసులో “ఈ పూజ భక్తితో చేస్తున్నాను” అన్న భావం ఉండాలి.
2. ఆవాహనం – ఆసనం
విగ్రహం లేదా ఫోటో ముందు దీపం వెలిగించి ఆవాహనం చేయవచ్చు.
పీఠం, ఆసనం మంత్రాలు తప్పనిసరి కాదు.
3. పాద్యం – అర్ఘ్యం – ఆచమనీయం
నీటితో ప్రతీకాత్మకంగా చేయండి.
మంత్రం రాకపోతే “ఓం నమః” చాలుతుంది.
4. స్నానం
ఇది కీలకం.
స్త్రీలు గృహస్థులైతే అభిషేకం చేయకపోవడమే మంచిది.
నీరు అర్పించి “స్నానం సమర్పయామి” అని భావన చేయాలి.
5. వస్త్రం – యజ్ఞోపవీతం
నిజమైన వస్త్రం అవసరం లేదు.
అక్షత లేదా పూలతో సమర్పణ చాలు.
6. గంధం – పుష్పం
ఇక్కడ ఎలాంటి పరిమితి లేదు.
కుంకుమ, చందనం, పూలు పూర్తిగా అనుమతించబడ్డవి.
7. ధూపం – దీపం
తప్పనిసరి ఉపచారాలు.
దీపారాధనలో కుడిచేతితోనే చేయాలి.
8. నైవేద్యం
వండిన భోజనం కాకపోయినా సరే.
పండు, చక్కెర, పాలు సరిపోతాయి.
రుచి చూడకూడదు. ఇది ముఖ్యమైన నియమం.
9. తాంబూలం – నీరాజనం
తాంబూలం లేకపోయినా పూజ అపూర్ణం కాదు.
హారతి మాత్రం తప్పనిసరి.
10. నమస్కారం
ప్రదక్షిణలు అవసరం లేదు.
నమస్కారం చేసి పూజ ముగించాలి.
స్త్రీలు తప్పనిసరిగా పాటించాల్సిన నియమాలు
• రజస్వల స్థితిలో పూజ చేయరాదు
• రాత్రి 10 తర్వాత దీర్ఘ పూజలు చేయకూడదు
• ఉగ్ర దేవతలకు తంత్ర మంత్రాలు వద్దు
• దీక్ష, హోమం, అభిషేకాలు స్వయంగా చేయరాదు
ఇవి నియమాలు. అభిప్రాయాలు కాదు.
నిజం చెప్పాలంటే
స్త్రీల పూజ భావ ప్రధానం.
శబ్దం కాదు.
క్రియ కాదు.
అంతరంగ శుద్ధి ముఖ్యం.
#తెలుసుకుందాం #మనసాంస్కృతిసంప్రదాయాలు #🌾మన సప్రదాయాలు🌾 #పల్లెటూరి సాంప్రదాయాలు #రాజా మాతంగి శ్రీ శ్యామల దేవి 🙏