👉 ત્રણ વર્ષે આવતી અત્યંત પવિત્ર 'પરમા એકાદશી' 🌸
આ વર્ષે અષાઢ અધિક માસ (પુરુષોત્તમ માસ) ચાલી રહ્યો છે. આ પવિત્ર મહિનાના કૃષ્ણ પક્ષની એકાદશીને 'પરમા એકાદશી' કહેવામાં આવે છે. આ કોઈ સામાન્ય એકાદશી નથી, કારણ કે આ વ્રત દર ત્રણ વર્ષે માત્ર એક જ વાર આવે છે!
આવો જાણીએ આ એકાદશીનું મહત્વ, તેનો ઇતિહાસ અને આ વર્ષનું મુહૂર્ત:
આ એકાદશીને 'પરમા એકાદશી' કેમ કહેવાય છે?
'પરમા' શબ્દનો અર્થ થાય છે 'પરમ' એટલે કે સર્વશ્રેષ્ઠ અને ઉત્કૃષ્ટ. અધિક માસ એ ભગવાન શ્રીહરિ વિષ્ણુનો પોતાનો મહિનો છે, જેને 'પુરુષોત્તમ માસ' પણ કહેવાય છે. આ મહિનામાં આવતી એકાદશી તમામ પાપોનો નાશ કરનારી, અક્ષય પુણ્ય આપનારી અને પરમ પદ (મોક્ષ) આપનારી હોવાથી તેને શાસ્ત્રોમાં 'પરમા એકાદશી' નામ આપવામાં આવ્યું છે.
📖 પૌરાણિક કથા અને કેવી રીતે થઈ શરૂઆત?
પદ્મ પુરાણ અનુસાર, ભગવાન શ્રીકૃષ્ણએ યુધિષ્ઠિરને આ વ્રતનો મહિમા જણાવતા એક સુંદર કથા કહી હતી:
પ્રાચીન કાળમાં કામ્પિલ્ય નગરમાં સુમેધા નામનો એક અત્યંત ધાર્મિક અને સત્યવાદી બ્રાહ્મણ રહેતો હતો. તેમની પત્નીનું નામ પવિદ્રા હતું, જે ખૂબ જ પતિવ્રતા અને ગુણવાન સ્ત્રી હતી. બ્રાહ્મણ પરિવાર ભારે ગરીબીમાં જીવતો હતો. ઘણીવાર તો ઘરમાં ખાવા માટે અન્નનો દાણો પણ નહોતો હોતો, છતાં બંને પતિ-પત્ની ક્યારેય ધર્મનો માર્ગ નહોતા છોડતા અને ઘરે આવેલા મહેમાનને ભૂખ્યા નહોતા જવા દેતા.
એક દિવસ ગરીબીથી કંટાળીને સુમેધાએ વિદેશ જઈને ધન કમાવવાનો વિચાર કર્યો. ત્યારે તેની પત્ની પવિત્રાએ કહ્યું, "સ્વામી! પૂર્વ જન્મના કર્મો અને ભાગ્ય વિના ક્યાંય કશું મળતું નથી. આપણે અહીં જ રહીને ભગવાનની ભક્તિ કરવી જોઈએ."
થોડા સમય પછી, ત્યાં મહર્ષિ કૌન્ડિલ્ય પધાર્યા. બ્રાહ્મણ દંપતીએ તેમની ભાવપૂર્વક સેવા કરી અને પોતાની ગરીબી દૂર કરવાનો ઉપાય પૂછ્યો. ત્યારે મહર્ષિએ તેમને કહ્યું:
"તમે બંને અધિક માસના કૃષ્ણ પક્ષમાં આવતી 'પરમા એકાદશી'નું વ્રત કરો. આ વ્રત કરવાથી કુબેરજીને ધનપતિનું સ્થાન મળ્યું હતું અને રાજા હરિશ્ચંદ્રને તેમનું ગુમાવેલું રાજ્ય પાછું મળ્યું હતું. આ વ્રત ગરીબી અને કષ્ટનો નાશ કરનારું છે."
ઋષિના કહેવા પ્રમાણે, પવિત્રા અને સુમેધાએ પાંચ દિવસ સુધી અન્ન વગર (પંચરાત્રિ વ્રત) રહીને પૂર્ણ શ્રદ્ધાથી પરમા એકાદશીનું વ્રત કર્યું. વ્રત પૂરું થતાં જ એકાદશીના પ્રભાવથી ભગવાન વિષ્ણુ પ્રસન્ન થયા. બીજા જ દિવસે સવારે તે બ્રાહ્મણના ઘરમાં એક રાજકુમાર આવ્યો અને તેણે તેમને રહેવા માટે એક સુંદર ભવન, ગાયો અને જીવનભર ચાલે એટલું ધન-ધાન્ય દાનમાં આપ્યું. આ રીતે વ્રતના પ્રભાવથી તેમની ગરીબી કાયમ માટે દૂર થઈ ગઈ.
✨ પરમા એકાદશીનું ધાર્મિક મહત્વ
ત્રણ વર્ષનું પુણ્ય એકસાથે: આ એકાદશી વર્ષમાં નહીં, પણ દર ત્રણ વર્ષે (અધિક માસે) જ આવે છે. તેથી તેનું મહત્વ સામાન્ય એકાદશી કરતાં ઘણું વધારે છે.
ગરીબી અને દુઃખમાંથી મુક્તિ: જે લોકો આ દિવસે વ્રત રાખે છે, દાન-પુણ્ય કરે છે, તેમના ઘરમાંથી દરિદ્રતા દૂર થાય છે અને સુખ-સમૃદ્ધિ આવે છે.
ભગવાન વિષ્ણુની વિશેષ કૃપા: પુરુષોત્તમ મહિનામાં ભગવાન વિષ્ણુની પૂજા અને પીપળાના વૃક્ષની પૂજા કરવાનું વિશેષ મહત્વ છે.
📅 આ વર્ષનું સાચું મુહૂર્ત (જૂન 2026)
ઉપવાસની તારીખ: 11 જૂન 2026, ગુરુવાર
(ઉદયાતિથિ મુજબ)
એકાદશી તિથિની શરૂઆત: 10 જૂનની મોડી રાત્રે 12:57 વાગ્યે
તિથિની પૂર્ણાહુતિ: 11 જૂનની રાત્રે 10:36 વાગ્યે
વ્રતના પારણાં: 12 જૂન, શુક્રવારે સવારે 05:23 થી 08:10 વાગ્યાની વચ્ચે.
🛐 આ દિવસે શું કરવું?
સવારે વહેલા ઉઠીને સ્નાન કરી ભગવાન વિષ્ણુ સમક્ષ વ્રતનો સંકલ્પ લેવો.
ભગવાન વિષ્ણુને પીળા ફૂલ, ચંદન અને તુલસીદલ (તુલસીના પાન) અર્પણ કરવા.
"ૐ નમો ભગવતે વાસુદેવાય" મંત્રનો જાપ કરવો.
સાંજે ઘરના આંગણામાં અને તુલસી ક્યારે ઘીનો દીવો કરવો.
આ દિવસે જરૂરિયાતમંદ લોકોને અન્ન, વસ્ત્ર કે પાણીનું દાન કરવું ખૂબ જ શુભ માનવામાં આવે છે.
ભગવાન શ્રીહરિ વિષ્ણુ આપ સૌના જીવનમાં સુખ, શાંતિ અને સમૃદ્ધિ આપે તેવી પ્રાર્થના! 🙏✨
જય શ્રી કૃષ્ણ 🙏
#🌺પરમા એકાદશી🙏 #🙏ભગવાન વિષ્ણુ🌺 #🙏 ગુરુવાર ભક્તિ સ્પેશ્યલ 🙏 #💐 ગુરૂવાર સ્પેશિયલ #😊 શુભકામનાઓ
