#🙏श्री गुरुदेव दत्त💐 बऱ्याच अध्यायांमध्ये आलेल्या दारिद्र्य अवस्था पाहिल्या कि आपण विचारात पडतो यांचा निर्वाह या अवस्थेत कसा होत असेल ? या अवस्थेत कोणताही गैरमार्ग न निवडता आपल्या आचार संहितेला जागून आणि धर्मशास्त्राचे पालन करीत कालक्रमणा करणे खरोखरीच कठीण आहे . दत्त महाराजांच्या भक्तीची हि एक खासियत अथवा वैशिष्ठ्य म्हणावे लागेल ,गैरमार्गाने मिळालेले कपर्दिक देखील नकोसे वाटते . अठराव्या अध्यायात अमरापूरच्या विप्राची कथा सांगताना गुरुचरित्रकार म्हणतात , ऐसा ब्राह्मण दरिद्री l याचक वृत्ती उदर भरी l पंच महायज्ञ कुसरी l अतिथी पूजी भक्तीते ll या दरिद्री अवस्थेत वेदाभ्यास ,पंचमहायज्ञ ,अतिथी पूजन हे सर्व नित्य नियमाने सुरु होते . कमीतकमी या विप्राकडे हा घेवड्याचा वेल तरी होता पण तेविसाव्या अध्यायात गाणगापूरच्या दरिद्री विप्राकडे एक वांझ म्हैस होती आणि तिला ते माती वाहून नेण्यासाठी देत असत . दरिद्री असे सूक्ष्म देख ll असे या दारिद्यावस्थेचे वर्णन केले आहे . सूक्ष्म म्हणजे इथे पराकोटीची हा अर्थ अभिप्रेत आहे . म्हैस कोणी न नेल्यास भिक्षा हेच उदरपूर्तीचे एकमेव साधन . अशा अवस्थेत आल्यागेल्या अतिथींचे पूजन सत्कार भिक्षा हे करणे फार कठीण आहे . अडतिसाव्यात भास्कर ब्राह्मणाची कथा काही वेगळी नाही . अतिक्षीण तो ब्राह्मण ll इथे आत्यंतिक दारिद्र्याला क्षीण हा शब्द वापरला आहे . केवळ तीन जणांना पुरेल इतका शिधा घेऊन तो गुरुमहाराजांच्या दर्शनाला आला . अहो घरात आहे ते सर्व आणले ,नाही त्याला काय करणार ? पण मनात इच्छा हि कि गुरुमहाराजांना माध्यान्ह काळी भिक्षा करावी . तीन महिने वाट पाहून त्याला गुरुमहाराजांची कृपा लाभली , मात्र इथे आपला काही निभाव लागत नाही तेव्हा निघावे हा विचार त्याने केला नाही . चार हजार माणसे जेववून महाराजांनी आशीर्वाद दिला यांच्या उलट मदोन्मत्त ब्राह्मण ,यवन राजापुढे वेद उच्चारास तयार झाले ,गुरुचरित्रात हा विरोधाभास दाखविला आहे . आपल्या धर्माने घालून दिलेल्या नियमांचे ,शास्त्राज्ञेचे पालन प्राण गेला तरी झाले पाहिजे असे मानणारा एक वर्ग आणि दुसरीकडे भौतिक सुखांसाठी ,जयपत्रासाठी सर्व नियमांना , शास्त्राज्ञेला पायदळी तुडवणारा वर्ग . दत्त महाराजांनी मात्र नेहेमीच शास्त्राज्ञा पालन करणाऱ्या वर्गाला आशीर्वाद दिला .श्री गुरुदेव दत्त !!! --- अभय आचार्य