#🙏श्री गुरुदेव दत्त💐 कर्तव्ये विसरणे म्हणजेच कलियुग या नानांच्या कलियुगाच्या व्याख्येवर मी म्हणालो ,का हो नाना , कर्तव्ये आम्ही करतोच आहोत कि ? आणखीन काय करायला हवं . यावर नाना म्हणाले ,अहो आचार्य ,कुटुंब सांभाळले कि झाली कर्तव्ये असं अजिबात नाहीये . संस्कार आणि त्या संस्कारांचे पालन हे तर एक नित्य विसरले जाणारे कर्तव्य . आता मला सांगा ,मुंज म्हणा मौंजीबंधन म्हणा , व्रतबंध अर्थात व्रतबंधन झाले आहे ना ? मग रोज कालानुरूप संध्या होते का ? मी ओशाळून नकार दिला , यावर ते पुढे म्हणाले ,अहो सध्या सर्व काही सोडून दिले आहे . मी अमुक - मी तमुक हे सांगायला मात्र अहमहमिका असते . मोठमोठ्या पूर्वजांचे दाखले देताना अभिमान वाटतो पण त्यांचे आचरण अभ्यासावे आणि अनुसरावे असे वाटत नाही . एके काळी तर क्षत्रिय देखील , व्रतबंधन हे संस्कार आणि संध्या आदी नित्यकर्मे करत असत . यावर मी म्हणालो ,आहे का काही संदर्भ याला ? यावर ते म्हणाले ,,अहो जुन्या शास्त्र ग्रंथात बरंच काही आहे पण ते संस्कृत भाषेत आणि आपण हि भाषा केवळ दहावीपर्यंत गुण तक्ता उत्तम असावा म्हणून अभ्यासली ,आता तर ते हि नाही . इंग्रजी माध्यमामुळे लॉर्ड रामा आणि कर्मा असच काही ऐकू येत . इथे मी अगदी प्राकृत आणि समोर असणारा दाखला देतो . दत्त माहात्म्यात हे आलेलं आहे . आधी व्रतबंधन पाहता अलर्क आख्यानात याचा उल्लेख आहे . शत्रुजित राजाचा पुत्र हा ऋतुध्वज , याचे व्रतबंधन झाल्याचा उल्लेख आहे . त्याचे होता व्रतबंधन l करी सर्व विद्याध्ययन l झाला धनुर्वेदाभिज्ञ l ज्याला प्राज्ञ मानिती ll (द मा २५/११) आता संध्या कोणा क्षत्रिय राजाने केली आहे का ? तर दत्त महाराज स्वतः कार्तवीर्याला सांगत आहेत ,श्रीदत्त म्हणे अर्जुना l आजी करी संध्या वंदना l करुनिया भोजना l उद्या आसनावरी बैस ll (द मा १६/६) थोरले महाराज तर शास्त्र पालन न करणाऱ्या ब्राह्मणाला दर्शन देखील देत नसत ,मग कृपाशीर्वाद फार पुढची गोष्ट झाली .सर्व जमत नाही मान्य आहे पण काही अंशी तरी प्रयत्न व्हायला हवा , मी मान डोलावत उगीच विषय वाढवला असे मनात म्हणत काढता पाय घेतला . श्रीगुरुदेव दत्त !!!---अभय आचार्य