రాజస్థాన్‌లోని శాకంబరి మాత (సాంబార్ సరస్సు) వెనుక ఉన్న పురాణ గాథ చాలా ఆసక్తికరంగా ఉంటుంది. మీప్రశ్నలకు సమాధానంగా ఆ కథేంటో తెలుగులో వివరంగా తెలుసుకుందాం. ## 1. కొంత భూమి ఎందుకు శ్మశానంగా (ఎడారిలా) ఉంటుంది? శాకంబరి దేవి మహిమ వల్ల ఆ ప్రాంతమంతా మొదట **వెండి గనులుగా (Silver Mines)** మారింది. అయితే, అంత సంపదను చూసి మనుషులలో లోభం, అత్యాశ, గొడవలు పెరుగుతాయని దేవి భావించింది. సంపద మనుషులను నాశనం చేస్తుందని గ్రహించి, ఆమె ఆ వెండి గనులను **ఉప్పు సరస్సుగా (Sambhar Salt Lake)** మార్చేసింది. మీరు అడిగిన "శ్మశానం" అనే ప్రస్తావన దేనికి సంకేతం అంటే—ఆ ప్రాంతంలో ఏపుగా పెరిగే చెట్లు, పంటలు లేకుండా కేవలం తెల్లటి ఉప్పు పేరుకుపోయి, జీవకళ లేని **ఎడారిలా (Barren land)** కనిపిస్తుంది. లక్ష్మీదేవి అనుగ్రహం (వెండి) కాస్తా పోయి, అక్కడ కేవలం ఉప్పు మిగలడం వల్ల ఆ భూమి సాగుకు పనికిరాకుండా పోయింది. ## 2. వాసుదేవ చౌహాన్ కోరుకున్న వరం ఏమిటి? చౌహాన్ వంశానికి చెందిన రాజు **వాసుదేవ చౌహాన్** శాకంబరి దేవికి గొప్ప భక్తుడు. ఆయన భక్తికి మెచ్చి దేవి ప్రత్యక్షమై "ఏం వరం కావాలో కోరుకో" అని అడుగుతుంది. > **వాసుదేవుడు కోరిన వరం:** "అమ్మా! నా రాజ్యంలో కరువు కాటకాలు లేకుండా, ప్రజలందరూ సుభిక్షంగా ఉండేలా నా సామ్రాజ్యాన్ని సంపదతో, విస్తీర్ణంతో ఆశీర్వదించు" అని వేడుకుంటాడు. > ## 3. దేవి విధించిన షరతు ఏమిటి? వాసుదేవుని కోరిక విన్న శాకంబరి దేవి ఒక షరతు విధిస్తుంది: * **షరతు:** "నువ్వు రేపు ఉదయం నీ గుర్రమెక్కి ప్రయాణించు. నువ్వు ఎంత దూరం ప్రయాణిస్తే అంత భూమి బంగారం, వెండి, సంపదలతో నిండిపోతుంది. కానీ, **నువ్వు ప్రయాణించేటప్పుడు ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ వెనక్కి తిరిగి చూడకూడదు.** నువ్వు ఎక్కడ వెనక్కి తిరిగి చూస్తే, అక్కడితో నా అనుగ్రహం ఆగిపోతుంది." ## 4. షరతు పాటించకపోతే ఏమైంది? (కథ ముగింపు) మరుసటి రోజు ఉదయం వాసుదేవ చౌహాన్ గుర్రమెక్కి వేగంగా ముందుకు సాగుతాడు. ఆయన వెళ్ళిన దారంతా పచ్చదనంతో, వెండి గనులతో అద్భుతంగా మారుతూ ఉంటుంది. అయితే, కొంత దూరం వెళ్ళిన తర్వాత, తన వెనుక ఏదో వింత శబ్దాలు రావడం మరియు అంత పెద్ద సామ్రాజ్యం ఎలా మారుతుందో చూడాలనే **కుతూహలం (ఆత్రుత) ఆపుకోలేక, దేవి విధించిన షరతును మర్చిపోయి వాసుదేవుడు వెనక్కి తిరిగి చూస్తాడు.** ### షరతు ఉల్లంఘించడం వల్ల జరిగిన నష్టం: 1. **ఆగిపోయిన మహిమ:** ఆయన వెనక్కి తిరిగిన క్షణంలోనే దేవి మహిమ అక్కడితో ఆగిపోతుంది. 2. **వెండి ఉప్పుగా మారడం:** దేవి ఇచ్చిన సంపద (వెండి గనులు) వల్ల మనుషుల మధ్య యుద్ధాలు వస్తాయని గ్రహించి, వాసుదేవుడు వెనక్కి తిరిగి చూసినంత వరకు ఉన్న వెండి గనులన్నింటినీ దేవి **ఉప్పు సరస్సుగా** మార్చేసింది. ఆ ప్రాంతమే ఈరోజు రాజస్థాన్‌లోని ప్రసిద్ధ **"సాంబార్ సరస్సు" (Sambhar Lake)**. ఇప్పటికీ అక్కడ శాకంబరి మాత ఆలయం ఉంది. దేవి మాటను దాటడం వల్లే ఆ ప్రాంతం పంటలకు పనికిరాకుండా ఉప్పు நிலంగా (ఎడారిలా) మారిపోయిందని అక్కడి ప్రజల నమ్మకం. Bhakti #🙏bhakti stutus 🙏