पाली दरवाजा: 🚩ह्या माचीचे संरक्षणदृष्ट्या मह्त्वाचे वास्तुवैशिष्ट्य म्हणजे दोन टप्प्यांमधे असलेला "पाली दरवाजा". हा गडाचा मूळ राजमार्ग. पेशवे दप्तरातील सातारा जमाव-रुमाल क्रमांक ७५४ यातील१८१४-१५ सालच्या कागदामधे खालच्या दरवाज्याचे नाव "बिनी दरवाजा" आणि वरच्या दरवाज्याचे नाव "म्यान दरवाजा" असे दिले आहे.खालील बिनी दरवाज्याला भिडणारा शत्रु पुढुन बिनी दरवाज्यावरुन,मागुन बालेकिल्यावरुन आणि उजवीकडून महाद्वार पायर्यांच्या तटबंदीमधील जंग्यामधुन केलेल्या बंदुका,तिरंदाजी,गोफणगुंडे ह्यांच्या मार्यात सापडावा अशी कोंडिव्यूह रचना होती. ह्या दरवाज्याची अंतर्गत रचना गोमुखी अथवा हुकासारखी आहे. बिनी दरवाज्यातून आत आल्यावर बांधीव पायर्यांचे ३ टप्पे आहेत.त्यांची रचना नागमॊडी आहे.हे ३ टप्पे सुद्धा डावीकडील पद्मावती माचीची तटबंदी आणि बालेकिल्याच्या पद्मावती माची रक्षक बुरुज ह्यांच्या आहारी आहेत.गडाच्या प्रत्येक टप्प्यांवर केलेली प्रतिकाराची रचना तसेच प्रत्येक दरवाजा तसेच बुरुजाला मागाहून दिलेले दुहेरी संरक्षण (Backup Protection) हे राजगडच्या वास्तुंचे मह्त्वाचे वैशिष्ट्य! महाद्वाराच्या आत एक दुर्बोध शिलालेख दिसतो.तो शिवकालीन नसावा.शिवकालीन शिलालेख उठावदार असतात हा खोदीव(engraved)आहे..🚩 #🙏शिवदिनविशेष📜 #📜इतिहास शिवरायांचा #😇आमचे प्रेरणास्थान: छत्रपती🙏 #🚩शिवरायांचे भक्त #🚩मी शिवबा भक्त