हृदयस्पर्शी गीत
15 Posts • 949K views
Priya Zagde
805 views
#हृदयस्पर्शी बघूया शेवटी न रडता कुणाला वाचता येतय.. “एका स्त्रीचा अपूर्ण श्वास” रात्रीचे अकरा वाजले होते. संपूर्ण घर झोपेत बुडालं होतं. फक्त स्वयंपाकघरातून येणारा मंदसा छन-छन आवाज त्या शांततेला भेदत होता. टेबलवर अर्धवट जेवलेले ताट ठेवलेलं होतं. भाजी थंड झाली होती, पोळी कडक झालेली, आणि अनाया त्या ताटाकडे बघत होती. तिच्या डोळ्यांत झोप नव्हती, फक्त थकवा आणि ओलसरपणा होता. दाराच्या पलीकडून कुणीतरी डोकावलं, पण तिला पाहणारा कोणीच नव्हता… पहाटे पाच वाजता घरातील सगळे अजूनही निजलेले, आणि अनाया झाडू हातात घेऊन स्वयंपाकघरात कामाला लागलेली. गॅसवर दूध ठेवलेलं, सासूबाईंसाठी चहा तयार होत होता, मुलांच्या डब्यासाठी आलू पराठे बनवले होते, आणि नवरा रोहनचा शर्ट प्रेस होत होता. “इतका उशीर का झाला ? माझा चहा थंड झाला!” सासूबाईंचा रोजचा ओरडा कानावर पडला. अनाया काहीच बोलली नाही. फक्त मान खाली घालून तिने पुन्हा चहा बनवला — जणू तिने आपल्या तोंडाला कुलूप लावलं होतं. रोहन ऑफिसला जाताना फक्त एवढंच म्हणाला, “कपडे नीट ठेव, मीटिंग आहे, उशीर होतोय मला.” ना “निघतो” म्हटला, ना “काळजी घे.” फक्त चाव्या टेबलावर आपटल्या आणि निघून गेला. दुपारपर्यंत घर चमकत होतं, पण ती स्वतः मात्र फिकी दिसत होती. सासू त्यांच्या कमरेच्या दुखण्याचं रडगाणं गात होत्या, सासरे टीव्हीवर बातम्या पाहत होते, मुलं शाळेत होती.. आणि ती भिंतीला टेकून बसली होती. तिच्या बोटांपर्यंत थकवा पोहोचला होता, तरीही ती सगळ्यांसाठी जेवण बनवत होती. जेव्हा ती स्वतः जेवायला बसली, तेव्हा भाजी थंड, पोळी कडक झाली होती. तेवढ्यात दरवाजाची बेल वाजली. शेजारच्या माधवीताई आल्या. “अगं अनाया, तू दिवसभर या कामातच गुरफटलेली असतेस! थोडा वेळ स्वतःसाठीही काढ ना!” अनाया हसण्याचा प्रयत्न करत म्हणाली — ते हसू तोंडावर होतं, मनात नव्हतं. “वेळ माझ्या वाट्याला फक्त झाडू आणि भांडी घेऊनच आला आहे ताई…” सायंकाळी मुलं परत आली, त्यांच्यासाठी दूध, खाऊ, गृहपाठाचा डोंगर तयार होता. रोहन आला तेव्हा फोनवर कुणाशी तरी बोलत हसत होता. “आज ऑफिसमध्ये खूप काम होतं का?” अनायाने हळूच विचारलं. तो म्हणाला, “हो, थकलोय,” आणि थेट टीव्हीसमोर बसला. अनाया काही बोलू पाहत होती.. “मीसुद्धा थकलेय, रोहन…” पण तिचे ओठ बंद झाले. कारण तिला ठाऊक होतं.. या घरात तिला थकण्याचा हक्क नव्हता. रात्र गडद झाली. मुलं झोपली, सासू-सासरे त्यांच्या खोलीत गेले. अनाया अजूनही स्वयंपाकघरातच होती — गॅस बंद करत होती, सिंक पुसत होती, उद्यासाठी भाजी चिरत होती. अचानक तिचं डोकं गरगरलं, तिने भिंतीचा आधार घेतला. डोळे मिटले, आणि कधी झोप लागली हे कळलंच नाही. रात्री दोनच्या सुमारास रोहन जागा झाला. स्वयंपाकघराची लाईट लागलेलीच होती. तो चिडला,“ही अजून काय करतेय?” तो तिथं गेला..अनाया खुर्चीवर बसलेली, डोकं खाली, पूर्ण शांत. “अगं अनाया, झोपलीस का?” कुठलाही प्रतिसाद नाही. त्याने खांदा हलवला — शरीर गार झालं होतं. त्याच्या हातातून पाण्याचा ग्लास खाली पडला. तो किंचाळला — “आई! आई!” सगळं घर धावत आलं. डॉक्टर आले — पण उशीर झाला होता. डॉक्टर म्हणाले, “शरीर पूर्ण थकलं होतं… कदाचित अनेक दिवस तापात होती, पण विश्रांती घेतली नाही.” रोहनच्या कानात जणू कुणीतरी हातोडा मारला. तो पुटपुटला — “पण तिने कधी सांगितलंच नाही की ती आजारी आहे…” डॉक्टर शांतपणे म्हणाले — “सांगण्यासाठी ऐकणारा तरी हवा ना…” --- सकाळ झाली. सूर्य उगवला, पण त्या घरात काळोख होता. स्वयंपाकघरात तेच अर्धवट ताट पडलं होतं.. थंड आणि निःशब्द. सासूबाई चहा बनवत रडत होत्या, “कधी विचारच केला नाही की ती इतकं सहन करत होती…” मुलांनी विचारलं “आई कुठे आहे?” रोहन काहीच बोलू शकला नाही. -- काही दिवस गेले. घर चालू होतं, पण जीवन थांबलं होतं. एका संध्याकाळी रोहनला कपाटात एक डायरी सापडली — वर लिहिलं होतं, "माझं मौन" पहिलंच पान उघडलं, आणि डोळ्यातून अश्रू ओघळले — > “आज ताप आहे, पण काम तर करायचंच आहे मला. मी थांबले तर हे घर थांबेल. कुणी विचारेल का की मी ठीक आहे का? बहुतेक नाही… मी आता एक मशीन झालेय, जी सकाळी सुरू होते आणि रात्री बंद होते.” “मला भीती वाटते की एखाद्या दिवशी मी कोसळेन, आणि कुणाला कळणारही नाही. कदाचित तेव्हा लक्षात येईल — घर भिंतींनी नाही, एका स्त्रीच्या श्वासांनी चालतं.” शेवटच्या ओळीवर रोहन थांबला — “जर माझ्या जागी कधी दुसरी कुणी आली, तर तिला एवढंच विचार... ‘थकलीस का?’ हे शब्द एखाद्याचं आयुष्य वाचवू शकतात.” रोहनचे हात थरथरू लागले. त्याचे डोळे पाण्याने भरले. पहिल्यांदा तो खऱ्या अर्थाने रडला. त्या दिवसानंतर त्याने स्वयंपाकघरातले ते ताट जपून ठेवले — आठवण म्हणून की, स्त्रीची मेहनत कधीच हलकी नसते, जरी तिचा आवाज कुणाला ऐकू येत नसला तरीही. प्रत्येक घरात एक “अनाया” असते... जी सगळ्यांची काळजी घेते, पण स्वतःला विसरते. ती बोलत नाही, पण तिचे हात, तिचे डोळे, आणि तिचा थकवा रोज ओरडतो. कधी तिच्या शेजारी बसून फक्त एवढंच विचारा — “थकलीस का?” कारण हेच शब्द एखाद्याचं जीवन वाचवू शकतात.
14 likes
10 shares
Mrs.Manjusha ....
772 views
"मॅडम, तुमची फ्लाईट दोन तासात आहे..." पीएने आठवण करून दिली. ईशाने डोळ्यावरचा चष्मा काढला. लंडनच्या ५० व्या मजल्यावरून खाली बघताना तिला आज खूप रिकामं वाटत होतं. तिच्या वडिलांचं, सदाशिवरावांचं काल रात्री पुण्यात निधन झालं होतं. ​ईशा एक यशस्वी बिझनेस वूमन होती. पण गेल्या १० वर्षांत ती एकदाही वडिलांना भेटायला भारतात आली नव्हती. कारण? कारण होता तो १० वर्षांपूर्वीचा 'तो' दिवस. ​ ईशाला अमेरिकेतल्या मोठ्या युनिव्हर्सिटीत ऍडमिशन मिळाली होती. फी होती २५ लाख रुपये. सदाशिवराव एक साधे कारकून. ईशाने हट्ट धरला होता, "बाबा, लोन काढा, घर गहाण ठेवा, पण मला अमेरिकेला जायचंच आहे." सदाशिवरावांनी स्पष्ट नकार दिला होता. "ईशा, आपली ऐपत नाही ग. मी घर गहाण ठेवू शकत नाही. तुझं लग्न, तुझा भाऊ, म्हातारपण... मी रिस्क घेऊ शकत नाही." ​ईशा संतापली होती. "तुम्ही भित्रे आहात! तुम्हाला माझ्या प्रगतीची जळजळ होते. मला तुमची मुलगी म्हणवून घ्यायची लाज वाटते." असं म्हणून ईशाने घर सोडलं होतं. तिने रागाच्या भरात एका ट्रस्टकडून स्कॉलरशिप मिळवली आणि ती अमेरिकेला निघून गेली. जाताना तिने बापाच्या तोंडावर पाहिलंही नव्हतं. गेल्या १० वर्षात तिने स्वतःला सिद्ध केलं, करोडो रुपये कमावले, पण बापाला एक फोनही केला नाही. ​वर्तमान: ईशा पुण्यात पोहोचली. जुनाट वाडा तसाच होता. दारात मोजकी लोकं होती. सदाशिवरावांचा देह अंगणात ठेवला होता. ईशाने पाहिलं, बापाच्या अंगावरचा सदरा जुनाच होता, जो १० वर्षांपूर्वी तिने पाहिला होता. तिला रडू आलं नाही, फक्त एक विचित्र ओझं वाटलं. विधी उरकले. लोकं पांगली. शेवटी घरात ईशा आणि सदाशिवरावांचे जुने मित्र, वकील देशपांडे काका उरले. देशपांडे काकांनी ईशाच्या हातात एक जुनी, फाटकी डायरी आणि एक पासबूक दिलं. "ईशा, सदाने हे तुझ्यासाठी ठेवलंय." ​ईशाने उपहासाने विचारले, "काय असणार यात? हिशोब? की मी किती वाईट वागले याच्या तक्रारी?" ​काका गंभीर झाले. "वाच तू. तुला काही प्रश्नांची उत्तरं मिळतील." ​ईशाने डायरी उघडली. हळूहळू वाचू लागली. काहीवेळाने आलं ते पान - तारीख १० वर्षांपूर्वीची. "आज ईशा रागावून गेली. ती मला भित्रा म्हणाली. पण तिला कसं सांगू, की ज्या घराला गहाण ठेवायला ती सांगत होती, ते घर तर मी तिच्या इंजिनिअरिंगच्या वेळीच विकलं होतं. आता आम्ही भाड्याच्या घरात राहतोय, हे तिला कळलं असतं तर तिला गिल्ट (अपराधीपणा) वाटला असता. म्हणून मी खोटं बोललो." ​ईशाच्या हाताला कंप सुटला. तिने पुढचं पान उलटलं. "आज ईशाला अमेरिकेच्या 'ज्ञानदीप ट्रस्ट' ची २० लाखांची स्कॉलरशिप मिळाली. ती खूप खुश आहे. तिला वाटतंय तिच्या हुशारीवर मिळाली. बरंच झालं. तिला हे कधीच कळू नये की 'ज्ञानदीप ट्रस्ट' मध्ये मी माझ्या PF चे सगळे पैसे, आणि गावी असलेली वडिलोपार्जित जमीन विकून जमा केलेत. तिला वाटेल बापाने मदत नाही केली, ती माझा तिरस्कार करेल... पण चालेल. माझा तिरस्कार करून का होईना, पण ती जिद्दीने शिकेल. ती माझ्या उपकाराखाली दबली असती तर आकाशात उडू शकली नसती." ​ईशाच्या पायाखालची जमीन सरकली. ती ज्याला 'स्कॉलरशिप' समजत होती, ते तिच्या बापाचं रक्त आणि घाम होतं? ज्या बापाला तिने 'भित्रा' आणि 'कंजूस' म्हटलं होतं, त्याने स्वतःचं म्हातारपण विकून तिचं भविष्य विकत घेतलं होतं? ​ती रडत रडत शेवटच्या पानावर आली. तारीख - २ दिवसांपूर्वीची. ​"ईशा, आज डॉक्टर म्हणाले माझ्याकडे २ दिवस आहेत. तू खूप मोठी झाली आहेस. टीव्हीवर तुझा फोटो बघतो तेव्हा छाती अभिमानाने फुलून येते. बाळा, तुझा राग अजून गेला नसेल, पण एक सांगतो... मी तुला पैसे दिले नाहीत असं नाटक केलं, कारण तुला 'बापाच्या पैशावर जगणारी मुलगी' नाही, तर 'स्वतःच्या हिंमतीवर उभी राहिलेली स्त्री' व्हायचं होतं. तू जिंकलीस बाळा. मी हरलो, पण मी आनंदाने हरलो. फक्त एक खंत आहे... मरताना एकदा तुला डोळे भरून बघायचं होतं. ​तुझा 'कंजूस' बाबा." ​ईशाने डायरी छातीशी कवटाळली. ती जमिनीवर कोसळली आणि ओक्साबोक्शी रडू लागली. "बाबा... बाबा उठा ना... मला माफ करा... मी चुकले..." तिचा आक्रोश त्या रिकाम्या घरात घुमत होता. ​आज तिच्याकडे करोडो रुपये होते, जगातल कुठलंही सुख ती विकत घेऊ शकत होती. पण ज्या माणसाने स्वतःची राख करून तिला प्रकाश दिला होता, त्या बापाची एक 'भेट' आता ती जगातल्या कुठल्याच दौलतीने विकत घेऊ शकत नव्हती. ​बाहेर देशपांडे काका डोळे पुसत होते. त्यांना माहिती होतं, सदाशिवरावांनी शेवटचे १० वर्षे फक्त 'चटणी-भाकरी' खाऊन दिवस काढले होते, जेणेकरून ईशाला परदेशात कधी पैशाची कमी पडू नये म्हणून ते गुपचूप तिच्या खात्यात पैसे पाठवत होते. ​ईशाला आता कळलं होतं... बाप कधीच गरीब नसतो, फक्त त्याची श्रीमंती मोजायची ताकद आपल्याकडे नसते. आई-वडिलांच्या नकारामागे अनेकदा असा त्याग लपलेला असतो, जो आपल्याला उशिरा समजतो. जोवर ते आहेत, तोवर त्यांची कदर करा. कारण एकदा वेळ निघून गेली, की पश्चातापाशिवाय हाती काहीच उरत नाही. #हृदय स्पर्शी #हृदय स्पर्शी लेख
9 likes
7 shares