मी, माझी मराठी आणि हरवत चाललेली ओळख 🚩🙆‍♀️ मी बेरोजगार आहे. ही माझ्या पिढीच्या कपाळावर उमटलेल्या एका अदृश्य शिक्क्याची कहाणी आहे. माझ्या हातात पदवी आहे, स्वप्ने आहेत, कष्ट करण्याची तयारी आहे. पण तरीही मी चौकात उभ्या असलेल्या त्या वटवृक्षासारखा आहे, ज्याच्या मुळांखाली अजूनही पाणी आहे, मात्र ज्याच्या फांद्यांवरची पाने दिवसेंदिवस विरळ होत चालली आहेत. मी छत्रपतींच्या महाराष्ट्रातील मराठी मुलगा आहे. मी सह्याद्रीच्या धमन्यांतून वाहणाऱ्या इतिहासाचा वारसदार आहे. संतांच्या ओव्यांनी, शाहिरांच्या पोवाड्यांनी, आणि शेतकऱ्यांच्या घामाने घडलेल्या भूमीचा पुत्र आहे. माझ्या आजोबांनी संयुक्त महाराष्ट्राच्या कथा सांगितल्या होत्या. त्यांच्या डोळ्यांत मुंबई ही अस्मितेची राजधानी होती. भाषेच्या प्रेमासाठी, सांस्कृतिक स्वाभिमानासाठी, अनेकांनी रक्त दिले, अश्रू दिले, आयुष्य दिले त्या आपल्या पूर्वजांचा वारसा कसा बरे विसरलो आहोत आपण. त्या कथा लहानपणी अगदी बाळासाहेब होते तोपर्यंत ऐकताना मला वाटायचं, आता मराठी माणसाला कशाची भीती असणार? पण आज मी गावाच्या बसस्थानकात उभा राहतो आणि मनात एक विचित्र पोकळी दाटून येते. पूर्वी जिथे कानावर ओघवती मराठी पडायची, तिथे आता अनेक भाषा मिसळलेल्या ऐकू येतात. भाषा बदलणे चुकीचे नाही. माणूस जिथे जातो तिथे आपले स्वप्न घेऊन जातो. पण मला अस्वस्थ करणारी गोष्ट वेगळी आहे. इतर प्रदेश आपली भाषा जपतात, आपली सांस्कृतिक ओळख अभिमानाने मिरवतात आणि आम्ही मात्र आपल्या भाषेबद्दल बोललो की लगेच संकोचतो. कधीकधी मला वाटते, आपण स्वतःच्या घरातील दिव्याला झाकून ठेवले आणि बाहेरच्या प्रकाशाची स्तुती करण्यात इतके रमलो की आपल्या अंगणात अंधार केव्हा साचला तेच कळले नाही. माझ्या गावात आता अनेक बदल झाले आहेत. जुन्या वाड्यांच्या भिंती कोसळल्या. अंगणातल्या तुळशीच्या वृंदावनाभोवती आता मुलांचा खेळ नाही. चावडीवरच्या चर्चा थांबल्या. गावातील अनेक मराठी तरुण शहरात गेले, काही परदेशी गेले, तर काही माझ्यासारखे पदव्या हातात घेऊन नोकरीच्या प्रतीक्षेत उभे आहेत. मी अनेकदा रोजगार मेळाव्यांना जातो. लांबच लांब रांगा पाहतो. माझ्यासारखे असंख्य तरुण तिथे उभे असतात. त्यांच्या डोळ्यांत आशा असते, पण त्या आशेवर थकव्याची सावलीही असते. मुलाखत संपते. निवड होत नाही. पुन्हा घरी परततो. घरी आई विचारते, "काय झालं?" मी हसतो. कारण पराभवाला शब्द नसतात. रात्री उशीवर डोके टेकवले की विचारांचा एक प्रचंड महापूर मनात उसळतो. महाराष्ट्र एवढा मोठा, एवढा संपन्न, एवढा इतिहाससमृद्ध पण त्याच्या तरुणांच्या डोळ्यांत एवढी असुरक्षितता का? मला भाषा म्हणजे केवळ संवादाचे साधन वाटत नाही. ती माझ्या आईचा स्वर आहे. ती माझ्या आजीच्या अंगाईगीताची लय आहे. ती भातशेतीतून येणाऱ्या वाऱ्याचा गंध आहे. ती कोकणच्या पावसातील मातीचा सुवास आहे. ती सह्याद्रीच्या कड्यांवर आदळणाऱ्या प्रतिध्वनीची गर्जना आहे. भाषा हरवणे म्हणजे शब्द हरवणे नाही तर स्मृती हरवणे आहे. मी अनेकदा पाहतो, मराठी मुलगा स्वतःची भाषा बोलताना लाजतो. पण त्याच वेळी इतर भाषिक आपल्या भाषेबद्दल अभिमान बाळगतात. त्या अभिमानाचा मला राग नाही; उलट तो आदर्श वाटतो. प्रश्न एवढाच आहे की आपल्याला आपल्या भाषेबद्दल तितकाच आत्मविश्वास का वाटत नाही? कधी कधी मी गावाबाहेरच्या टेकडीवर जाऊन बसतो. सूर्य मावळताना आकाशावर केशरी रंगांची उधळण होत असते. त्या क्षणी मला महाराष्ट्र एका वृद्ध ऋषीसारखा वाटतो. त्याच्या डोळ्यांत प्रचंड अनुभव आहे, पण त्याचवेळी तो आपल्या लेकरांकडे प्रश्नार्थक नजरेने पाहतो आहे. "तुम्ही माझा वारसा जपाल ना?" असे तो जणू विचारतो आहे. मी त्या प्रश्नाचे उत्तर शोधतो. माझ्या हातात सत्ता नाही. माझ्याकडे मोठे व्यासपीठ नाही. मी फक्त एक बेरोजगार तरुण आहे. पण माझ्याकडे अजून एक गोष्ट आहे आशा. मला वाटते, भाषा जपणे म्हणजे दुसऱ्याचा द्वेष करणे नव्हे. स्वतःची संस्कृती जपणे म्हणजे इतरांची संस्कृती नाकारणे नव्हे. स्वाभिमान आणि वैर यात फरक असतो. माझा महाराष्ट्र तेव्हाच मोठा राहील, जेव्हा तो आपल्या मातृभाषेवर प्रेम करेल आणि त्याचवेळी इतरांचा आदरही राखेल. आज मी नोकरीच्या प्रतीक्षेत आहे. उद्याचा दिवस काय घेऊन येईल माहीत नाही. पण एवढे मात्र नक्की माझ्या आईची भाषा, माझ्या मातीचा गंध, आणि माझ्या इतिहासाची स्मृती मी विसरणार नाही. कारण माणूस जेव्हा स्वतःची ओळख विसरतो, तेव्हा त्याच्याकडे उरतं ते फक्त अस्तित्व. आणि मला केवळ अस्तित्व नको आहे. मला माझी ओळख जपून जगायचे आहे. महाराष्ट्राचा मुलगा म्हणून. मराठी म्हणून. आणि सर्वांत महत्त्वाचे म्हणजे माणूस म्हणून... जय शिवराय 🚩 जय महाराष्ट्र 🚩 भावांनो 😥 #maharashtra #1️⃣महाराष्ट्र अपडेट्स #👌हृदयस्पर्शी फोटो #👌प्रेरणादायी स्टेट्स #🔴आजचे ताजे अपडेट्स📰 #😏मतलबी दुनिया