#పూజలలో విశేష #రాజోపచార ప్రక్రియ
నిత్య పూజ లేక విశేష ఉత్సవ సమయాల్లో సామాన్యపూజ పూర్తి చేసి ప్రత్యేకంగా భగవంతుని ఏ విధంగా ఆరాధించాలి తెలుసుకుందాము
పద్మపురాణే
ఛత్రైశ్చ చామరైర్దివ్యైః పతాకాభిర్విభూషితమ్
నృత్య గీతైశ్చ వాద్యైశ్చ వేదఘోషైశ్చ సంయుతమ్
దివ్యమైన ఛత్రములు (గొడుగులు), చామరములు మరియు రంగురంగుల పతాకములతో అలంకరించి, నృత్యము, సంగీతము, వాద్య ఘోష మరియు వేద మంత్రాల మధ్య భగవంతుని సేవించాలి
కామికాగమము - రాజోపచారములు
ఛత్రం చామరయోర్యుగ్మం దర్పణం వ్యజనైః సహ
ధ్వజం చ శివికాం చైవ గజవాహనమశ్వకమ్
నృత్యం గీతం చ వాద్యం చ స్తోత్రం పాఠం విశేషతః
రాజవత్ సర్వముపచారైః పూజయేత్ పరమేశ్వరమ్
ఛత్రము (గొడుగు), చామర యుగ్మము (రెండు వింజామరలు) దర్పణము (అద్దము), వ్యజనము (విసనకర్ర), ధ్వజము (జెండా) శివిక (పల్లకి), గజ (ఏనుగు), అశ్వ (గుర్రం) వాహనములు, నృత్యము, గీతము, వాద్యము మరియు స్తోత్ర పాఠములతో పరమేశ్వరుని ఒక మహారాజు లాగా (రాజవత్) పూజించాలి
రాజోపచార తత్వ అంతరార్థం
ఆకాశాత్మకం ఛత్రం, వాయ్వాత్మకం చామరం
తేజోమయం దీపం, ఆప్యాత్మకం నైవేద్యం
పృథివ్యాత్మకం గంధం - సర్వతత్వైః పూజయేత్
#ఛత్రం
#గొడుగు ఇది ఆకాశ తత్వానికి చిహ్నం. భగవంతుడు అనంతమైన ఆకాశంలా అందరినీ రక్షిస్తున్నాడని భావం
#చామరం
ఇది వాయు తత్వానికి చిహ్నం. మనలోని అస్థిరమైన ప్రాణవాయువును భగవంతుని వైపు మళ్ళించడం
దీపం
ఇది తేజస్సు (అగ్ని) తత్వానికి చిహ్నం. అజ్ఞానమనే చీకటిని తొలగించే జ్ఞానాగ్ని
దర్పణం
(అద్దం) ఇది ఆత్మ తత్వానికి చిహ్నం
అద్దంలో మన ప్రతిబింబం ఎలా కనిపిస్తుందో
ఈ సృష్టి అంతా భగవంతుని ప్రతిబింబమే అని గుర్తించడం
బాహ్యోపచారాః సర్వేపి హృదయస్థస్య చిన్మయే
సమర్పితాస్తే లయం యాంతి బ్రహ్మలోకే సనాతనే
బయట మనం సమర్పించే గొడుగు, చామరం, సంగీతం వంటి ఉపచారాలన్నీ నిజానికి మన హృదయంలో ఉన్న "చిన్మయ స్వరూపుడికి" (Pure Consciousness) సమర్పిస్తున్నాం. ఇవి మన అహంకారాన్ని కరిగించి, మనల్ని బ్రహ్మత్వంలో లయం చేస్తాయి
మనం మననిత్య జీవితంలో ఏ వస్తువులనైతే గొప్పగా విలాసవంతంగా భావిస్తామో, అవన్నీ ఆ సృష్టికర్త విశ్వకర్మ వల్ల కలిగినవే అని గుర్తుంచుకుని, వాటిని తిరిగి ఆయనకే సమర్పించడం (శరణాగతి) ఈ రాజోపచారాల వెనుక ఉన్న పరమార్థం
#తెలుసుకుందాం #మనసాంస్కృతిసంప్రదాయాలు #🌾మన సప్రదాయాలు🌾 #హిందూసాంప్రదాయాలు