వరలక్ష్మీ వ్రతం - విశిష్టత. నమస్తేస్తు మహామాయే శ్రీపీఠే సురపూజితే । శంఖచక్ర గదాహస్తే మహాలక్ష్మి నమోస్తుతే ॥ శ్రీ మహాలక్ష్మీదేవిని స్తుతించే ఈ పవిత్రమైన శ్లోకంతో వరలక్ష్మీ వ్రతాన్ని స్మరించుకుందాం. శ్రావణ మాసం అంటేనే ఆధ్యాత్మికతకు, పూజలకు, వ్రతాలకు, మంగళకరమైన ఆచారాలకు విశిష్టమైన మాసం. ఈ మాసంలో పౌర్ణమికి ముందు వచ్చే శుక్రవారం శ్రీ వరలక్ష్మీ వ్రతాన్ని భక్తిశ్రద్ధలతో ఆచరించడం సనాతన సంప్రదాయంలో విశిష్టమైన ఆచారంగా కొనసాగుతోంది. ముఖ్యంగా తెలుగు రాష్ట్రాలతో పాటు దక్షిణ భారతదేశంలోని అనేక ప్రాంతాల్లో మహిళలు ఈ వ్రతాన్ని అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో నిర్వహిస్తారు. వరలక్ష్మీ అంటే ఏమిటి ? ‘వర’ అంటే శ్రేష్ఠమైనది, వరాలను ప్రసాదించేది అనే భావం. అందువల్ల వరలక్ష్మీ అనగా భక్తులకు శ్రేష్ఠమైన వరాలను ప్రసాదించే శ్రీ మహాలక్ష్మీ స్వరూపం. శ్రీ వరలక్ష్మీదేవిని భక్తితో ఆరాధించడం ద్వారా సౌభాగ్యం, ఆయురారోగ్యం, సంతానం, ఐశ్వర్యం, ధనధాన్య సమృద్ధి, కుటుంబ శ్రేయస్సు, సుఖశాంతులు కలగాలని భక్తులు ప్రార్థిస్తారు. వరలక్ష్మీ వ్రతం ప్రధానంగా ముత్తయిదువులు తమ కుటుంబ సౌభాగ్యం, భర్త ఆయురారోగ్యం, సంతానాభివృద్ధి, కుటుంబ క్షేమం కోసం భక్తిశ్రద్ధలతో ఆచరించే పవిత్రమైన వ్రతంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఆంధ్ర, తెలంగాణ ప్రాంతాల్లో ఈ వ్రతాన్ని ముత్తయిదువులు ప్రత్యేకంగా ఆచరించే సంప్రదాయం ఉంది. శ్రీ వరలక్ష్మీ వ్రతానికి పురాణ ప్రాశస్త్యం. ~ వరలక్ష్మీ వ్రతానికి సంబంధించిన సంప్రదాయ కథనంలో పార్వతీదేవి – పరమేశ్వరుల సంవాదం, అలాగే చారుమతి వ్రతకథకు ప్రముఖ స్థానం ఉంది. స్కంద పురాణ సంప్రదాయం ప్రకారం పార్వతీదేవి స్త్రీలకు శ్రేయస్సును కలిగించే వ్రతం గురించి పరమశివుని అడగగా, శ్రీ వరలక్ష్మీ వ్రత విధానాన్ని శివుడు వివరించి, చారుమతి కథను చెప్పినట్లు పేర్కొనబడింది. చారుమతికి శ్రీ మహాలక్ష్మీదేవి స్వప్నంలో దర్శనమిచ్చి వరలక్ష్మీ రూపంలో తనను ఆరాధించమని అనుగ్రహించినట్లు ఆ కథనం వివరిస్తుంది. చారుమతి భక్తిశ్రద్ధలను చూసి ఇతర స్త్రీలు కూడా ఆమెతో కలిసి వ్రతాన్ని ఆచరించినట్లు కథా సంప్రదాయం చెబుతుంది. ఈ కథలోని అంతరార్థం — భక్తి, పతిభక్తి, కుటుంబ సేవ, ధర్మాచరణ, దైవవిశ్వాసం వంటి సద్గుణాలు దైవానుగ్రహానికి మార్గాలుగా నిలుస్తాయనే భావన. కలశస్థాపన – అమ్మవారి ఆవాహనం. ~ వరలక్ష్మీ వ్రత పూజలో కలశస్థాపనకు అత్యంత ప్రాధాన్యం ఉంది. పవిత్రమైన ప్రదేశంలో కలశాన్ని ప్రతిష్ఠించి, దానిని మంగళద్రవ్యాలతో అలంకరించి, మామిడి ఆకులు ఉంచి, కొబ్బరికాయను కలశంపై ప్రతిష్ఠిస్తారు. అనంతరం మంత్రపూర్వకంగా శ్రీ వరలక్ష్మీదేవిని కలశంలో ఆవాహన చేసి పూజిస్తారు. కొన్ని ప్రాంతీయ సంప్రదాయాల్లో కొబ్బరికాయపై పసుపు లేదా పిండితో అమ్మవారి ముఖరూపాన్ని రూపొందించి, కన్నులు, ముక్కు, చెవులు మొదలైన రూపాలతో అలంకరిస్తారు. స్తోమత ఉన్నవారు బంగారు లేదా వెండి ప్రతిమలను కూడా ఉపయోగిస్తారు. ఇలా అలంకరించిన కలశాన్ని శ్రీ వరలక్ష్మీదేవి సాక్షాత్ స్వరూపంగా భావించి భక్తితో పూజించడం ఈ వ్రతంలోని మంగళకరమైన విశేషం. షోడశోపచార పూజ. ~ శ్రీ వరలక్ష్మీదేవికి షోడశోపచార పూజ చేయడం పూజా సంప్రదాయంలో ముఖ్యమైన భాగం. ఆవాహనం, ఆసనం, పాద్యం, అర్ఘ్యం, ఆచమనం, స్నానం, వస్త్రం, గంధం, పుష్పం, ధూపం, దీపం, నైవేద్యం, తాంబూలం, నీరాజనం, నమస్కారం మొదలైన ఉపచారాలతో అమ్మవారిని భక్తిపూర్వకంగా ఆరాధిస్తారు. పూజలో మంగళద్రవ్యాలు, పుష్పాలు, పసుపు, కుంకుమ, గంధం, దీపం, ధూపం సమర్పించి అమ్మవారి కృపను కోరుకుంటారు. నైవేద్య విశేషం ~ వరలక్ష్మీ వ్రతంలో అమ్మవారికి వివిధ రకాల నైవేద్యాలను సమర్పించడం కుటుంబ సంప్రదాయంగా కొనసాగుతోంది. పానకం, వడపప్పు, చలిమిడి, అరటిపండ్లు, కొబ్బరికాయ, ఆవుపాలు, బెల్లంతో చేసిన పరమాన్నం, బూరెలు వంటి నైవేద్యాలను సమర్పిస్తారు. కొన్ని కుటుంబాల్లో తొమ్మిది రకాల పిండివంటలను కూడా తయారుచేసి అమ్మవారికి నివేదించే సంప్రదాయం ఉంది. నైవేద్యం విషయంలో ప్రాంతానుసారం, కుటుంబ ఆచారానుసారం భేదాలు ఉన్నప్పటికీ, భక్తితో సమర్పించిన నైవేద్యమే ప్రధానమైనది. వ్రత దారానికి ప్రత్యేకత ~ వరలక్ష్మీ వ్రతంలో పూజ అనంతరం తోరాన్ని లేదా పవిత్రమైన వ్రత దారాన్ని కుడిచేతికి ధరించే సంప్రదాయం ఉంది. వ్రత పూజా విధానాల్లో దీనికి ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ఈ పవిత్ర దారాన్ని అమ్మవారి అనుగ్రహానికి, మంగళానికి, వ్రతసంకల్పానికి గుర్తుగా భావిస్తారు. వాయినం – ముత్తయిదువుల మంగళ సంప్రదాయం. ~ వరలక్ష్మీ వ్రతం పూర్తయిన తరువాత ముత్తయిదువులను పేరంటానికి పిలిచి పసుపు, కుంకుమ, తాంబూలం, పండ్లు, వాయినం ఇవ్వడం తెలుగు సంప్రదాయంలో ఎంతో అందమైన మంగళాచారం. వాయినం ఇస్తూ కొన్ని ప్రాంతాల్లో— “కోరితి వరం” అని పలుకుతారు. స్వీకరిస్తూ— “ఇస్తిని వరం” అని పలికే సంప్రదాయం ఉంది. అలాగే— “ఇస్తినమ్మ వాయినం” “పుచ్చుకొంటినమ్మ వాయినం” అనే మంగళకరమైన పలుకులు కూడా కొన్ని ప్రాంతీయ ఆచారాల్లో కనిపిస్తాయి. ముత్తయిదువ రూపంలోనే లక్ష్మీదేవి మన ఇంటికి వచ్చి మంగళాన్ని ప్రసాదిస్తుందనే భక్తి విశ్వాసంతో ఈ వాయినం సంప్రదాయాన్ని నిర్వహిస్తారు. వ్రతకథా శ్రవణం ~ పూజా కార్యక్రమం చివరగా వరలక్ష్మీ వ్రతకథను చదవడం లేదా వినడం సంప్రదాయంలో ముఖ్యమైన భాగం. కథను శ్రద్ధగా వినడం ద్వారా వ్రత మహిమను స్మరించుకోవడంతో పాటు, భక్తి, ధర్మం, కుటుంబ బాధ్యత, దైవవిశ్వాసం వంటి సద్భావాలను మనసులో నిలుపుకుంటారు. వరలక్ష్మీ ఆరాధన – అష్టలక్ష్మీ భావన. ~ శ్రీ వరలక్ష్మీదేవి ఆరాధనను అనేక సంప్రదాయాల్లో అష్టలక్ష్మీ అనుగ్రహంతో కూడా అనుసంధానిస్తారు. శ్రీ, భూ, విద్య, కీర్తి, శాంతి, తుష్టి, పుష్టి మొదలైన వివిధ శుభసంపదల రూపాల్లో లక్ష్మీదేవి అనుగ్రహాన్ని భక్తులు కోరుకుంటారు. అందుకే వరలక్ష్మీ వ్రతం అంటే కేవలం ధనాన్ని కోరుకునే వ్రతం కాదు. ఇది— 🌺 సౌభాగ్యానికి 🌺 కుటుంబ క్షేమానికి 🌺 ఆయురారోగ్యానికి 🌺 సంతాన శ్రేయస్సుకు 🌺 ధనధాన్య సమృద్ధికి 🌺 ఐశ్వర్యానికి 🌺 సుఖశాంతులకు 🌺 దైవానుగ్రహానికి ప్రార్థించే పవిత్రమైన వ్రతాచరణ. వ్రతం యొక్క అంతరార్థం. 🙏 మన ఇంటిని శుభ్రపరచి, పవిత్రమైన వాతావరణాన్ని ఏర్పరచి, కలశంలో అమ్మవారిని ఆవాహన చేసి, దీపం వెలిగించి, పుష్పాలతో పూజించి, నైవేద్యం సమర్పించి, ముత్తయిదువులకు వాయినం ఇచ్చి, వ్రతకథను శ్రద్ధగా విని — మన జీవితం కూడా అమ్మవారి అనుగ్రహంతో ధర్మమార్గంలో, మంగళమార్గంలో సాగాలని ప్రార్థించడమే ఈ వ్రతంలోని ఆధ్యాత్మిక సారాంశం. అమ్మవారిని అలంకరించే ప్రతి పుష్పంలో భక్తి ఉండాలి. వెలిగించే ప్రతి దీపంలో జ్ఞానం ఉండాలి. సమర్పించే ప్రతి నైవేద్యంలో కృతజ్ఞత ఉండాలి. చేసే ప్రతి ప్రార్థనలో కుటుంబ క్షేమం ఉండాలి. అప్పుడే వరలక్ష్మీ వ్రతం మన ఇంటిలో ఒక పూజా కార్యక్రమంగా మాత్రమే కాకుండా భక్తి, మంగళం, సౌభాగ్యం, కుటుంబ ఐక్యతలను నింపే పవిత్రమైన ఆధ్యాత్మిక వేడుకగా మారుతుంది. శ్రావణ పౌర్ణమికి ముందు వచ్చే ఆ పవిత్రమైన శుక్రవారం శ్రీ వరలక్ష్మీదేవిని భక్తిశ్రద్ధలతో ఆరాధించి, అమ్మవారి కృపాకటాక్షాలను పొందుదాం. “అమ్మా వరలక్ష్మీ! మా ఇంటిపై నీ కరుణాకటాక్షాలు ఎల్లప్పుడూ ఉండాలి. సౌభాగ్యం, ఆయురారోగ్యం, ఐశ్వర్యం, ధనధాన్య సమృద్ధి, సంతాన శ్రేయస్సు, సుఖశాంతులను ప్రసాదించమ్మా!” 🙏 శ్రీ వరలక్ష్మీదేవి చరణారవిందాలకు శతకోటి నమస్కారాలు. 🙏 #తెలుసుకుందాం #శుక్రవారం శ్రీ మహాలక్ష్మి #💐వరలక్ష్మి వ్రతం శుభాకాంక్షలు🌼 #🕉️🙏 శ్రీ మహాలక్ష్మి నమస్తుతే 🙏🕉️ #🔱లక్ష్మిదేవి కటాక్షం