युद्धआघाडीवर संभाजीराजे : लहानपणापासूनच युद्धकलेचे युवराजाला शिक्षण दिलेले असले तरी १६७२ सालापासून ते आघाडीवर जाऊ लागले शिवाजीमहाराज त्यांना एखाद्या मोठ्या तुकडीचे नेतृत्व करावयास सांगत असत. १६६८ आणि १६७२ साली भारतात आलेल्या फ्रेंच प्रवाशाने संभाजीराजेंच्या धैर्याचे आणि युद्ध-कौशल्याचे वर्णन केलेले आहे. त्यावेळी गुजरातमध्ये असलेला आवे करे २ (Abbe' carre') लिहितो, "शिवाजी राजांनी आपल्या सैन्याचे विभाग करून शेजारच्या सर्व शत्रूवर एकाच वेळी हल्ला चढविला आहे..शिवाजी राजांनी दहा हजार शूर अशा सैन्याचा विभाग आपल्या मुलाच्या (संभाजीराजेच्य) ताब्यात दिला होता. हा युवराज लहान असला तरी धैर्यशील आणि आपल्या पित्याच्या कीर्तीस साजेल असाच शूर वीर आहे. शिवाजीमहाराजांसारख्या युद्धकुशल बापा बारोबर राहून तो युद्धकलेत तरबेज झालेला असून, चांगल्या वयोवृद्ध सेना-पतीचीही बरोबरी करील इतका तो तयार आहे. तो मजबूत बांध्याचा असून अति स्वरूपवान आहे. त्यांचे सौंदर्य हाच सैनिकांचे त्याचेकडे आकर्षण वाढविणारा मोठा गुण आहे. सैनिकांचे त्याच्यावर प्रेम आहे. आणि ते त्याला शिवाजी महाराजं सारखाच मान देतात..... #🙏शिवदिनविशेष📜 #📜इतिहास शिवरायांचा #😇आमचे प्रेरणास्थान: छत्रपती🙏 #🚩शिवरायांचे भक्त #🚩मी शिवबा भक्त